Regering schept duidelijkheid over beheer van vakantiewoningen

De sector is de afgelopen jaren sterk gegroeid en vormt een belangrijk onderdeel van het toerisme en de economie van Aruba. Deze ontwikkeling vereist duidelijke regels die rekening houden met toerisme, huisvesting en de kwaliteit van leven van onze gemeenschap. Het doel is: bestaande rechten respecteren en beoordelen waar legalisering verantwoord en mogelijk is. Het plan omvat de registratie en regulering van vakantiewoningen en de verdere ontwikkeling van Oranjestad en San Nicolas.

Met deze stap implementeert de regering deze afspraken.

Wie moet zich registreren?

Alle bestaande accommodaties die als vakantiewoning worden gebruikt, moeten worden geregistreerd — zelfs als ze al over de benodigde vergunningen beschikken.

• Registratieperiode: De registratieperiode duurt drie maanden. De startdatum en de uiterste registratiedatum worden vooraf bekendgemaakt.
• Referentiedatum (1 november 2026): Accommodaties die vóór 1 november 2026 in bedrijf waren en geregistreerd zijn, doorlopen een reguleringsproces waarin wordt beoordeeld dat zij daadwerkelijk in gebruik zijn. Let op: De referentiedatum van 1 november 2026 is niet de startdatum van de registratie.
• Overgangsregeling: Accommodaties die op 1 november 2026 nog niet in gebruik zijn maar wel geregistreerd worden, kunnen onder een overgangsregeling vallen. Hiervoor moet worden aangetoond dat er vóór die datum al concrete, moeilijk herroepbare verplichtingen zijn aangegaan, zoals een financieringsovereenkomst of een bouwcontract. Een idee alleen is niet voldoende.

Waarom is registratie belangrijk?

Registratie helpt de regering een duidelijk en definitief beeld te krijgen van het bestaande aanbod. Op basis van deze gegevens kan zij starten met de implementatie van de regelgeving voor vakantieverhuur.

De regering bepaalt of er sprake is van bestaande rechten en welke stappen nodig zijn om aan de regelgeving te voldoen. Als er geen rechten zijn die het gebruik toestaan, wordt beoordeeld of legalisatie mogelijk is en, zo ja, onder welke voorwaarden.

Belangrijk: Registratie verleent niet automatisch een vergunning, legaliseert de accommodatie niet direct en geeft geen recht op uitbreiding.

Bestaande rechten worden gerespecteerd. Legaal gebruikte accommodaties mogen onder de geldende voorwaarden blijven functioneren. Indien er nog vergunningen of andere formele stappen ontbreken, worden deze alsnog afgerond. Niet-geregistreerde accommodaties vallen buiten de tijdelijke tolerantieregeling en komen niet in aanmerking voor legalisatie.

Een passende aanpak voor elk gebied

De overheid onderscheidt drie categorieën gebieden. Elke accommodatie wordt individueel beoordeeld. De uitkomst van de beoordeling bepaalt of legalisatie mogelijk is en onder welke voorwaarden. Registratie biedt hiervoor geen garantie.

1. Groene categorie: Gebieden die in het ROPV zijn aangeduid als Centrum Oranjestad, Havenfront Oranjestad, Centrum San Nicolas, Toeristisch gebied Westkust en Toeristisch gebied Oostkust. Hierin wordt beoordeeld of bestaande accommodaties gelegaliseerd kunnen worden. Legalisatie is alleen mogelijk indien dit verantwoord en wettelijk toegestaan is en de accommodatie aan de voorwaarden voldoet. Indien nodig wordt een herziening voorbereid via het huidige ROPV.
2. Gele categorie: Gebieden die in het ROPV zijn aangeduid als Stedelijk woongebied, Woongebied met waarden en Transformatiegebied. Voor elke bestaande accommodatie wordt beoordeeld of legalisatie mogelijk is binnen de vastgestelde regels. Tijdens de uitgebreide herziening van de ROP en ROPV zal worden vastgesteld waar, in welke vorm en onder welke voorwaarden vakantieverhuur is toegestaan.
3. Rode categorie: Gebieden die in het ROPV zijn aangeduid als Natuur en landschap, Strand, Landelijk gebied, Luchthaven, Bedrijventerrein Barcadera, Bedrijventerrein San Nicolas, Marinegebied en Marinezones. Er zal geen algemene legalisatie plaatsvinden; bescherming en de bestaande functie van het gebied behouden de hoogste prioriteit. Bestaande rechten worden gerespecteerd. Eventuele uitzonderingen worden per geval strikt beoordeeld.

Hoe vindt de beoordeling plaats?

Het aantal eenheden en de opvangcapaciteit voor gasten vormen de basis voor de beoordeling. Vervolgens wordt gecontroleerd of de accommodatie:

• Voldoet aan de bouw- en brandveiligheidseisen;
• Passend is in de buurt en geschikt is voor het gebied;
• Beschikt over voldoende parkeergelegenheid en goede toegankelijkheid;
• Geen onaanvaardbare overlast veroorzaakt voor de buurt (inclusief afvalwaterbeheer);
• De natuur, het landschap en het erfgoed niet aantast.

De kwalitatieve eisen worden de komende periode verder gedetailleerd. Als een accommodatie wordt gelegaliseerd, geldt dit uitsluitend voor het gebruik en het aantal wooneenheden dat door de overheid is goedgekeurd. Dit geeft geen toestemming om wooneenheden toe te voegen of uit te breiden.

Wat geldt er tijdens de overgangsperiode?

De regering stelt tijdelijk beleid op om het bestaande, geregistreerde gebruik gedurende de overgangsfase te tolereren (gedoogbeleid). Dit beleid wordt eerst juridisch geëvalueerd en goedgekeurd voordat het in werking treedt.

Het tijdelijke beleid biedt uitdrukkelijk geen ruimte voor het openen van nieuwe accommodaties, het toevoegen van wooneenheden of het uitbreiden van bestaande accommodaties.

Plannen voor de centra van Oranjestad en San Nicolas

Het huidige ROPV staat een gecombineerd maximum van 100 vakantiewoningen toe in de centra van Oranjestad en San Nicolas. Om de ontwikkeling van deze stadsinterieurs te stimuleren, biedt de regering de mogelijkheid om ook nieuwe plannen voor vakantiewoningen te registreren.

De registratiedata en de gebiedsbeoordelingen helpen bepalen hoeveel vakantiewoningen haalbaar zijn en hoeveel ruimte nodig is voor reguliere woningen, winkels, horeca en overige voorzieningen. Registratie van een nieuw plan betekent overigens niet dat het automatisch wordt goedgekeurd; elk project wordt afzonderlijk beoordeeld.

Nieuwe projecten buiten de centra van Oranjestad en San Nicolas vallen niet onder deze regeling.

Organisatie en vervolgstappen

Een taskforce — met vertegenwoordigers van de ministeries van Financiën en Economie, Infrastructuur, Volksgezondheid en Toerisme — coördineert het registratieproces, stelt de voorwaarden op en rapporteert aan de Raad van Ministers. De taskforce bereidt momenteel de digitale registratie voor en zal vooraf bekendmaken wanneer en hoe eigenaren zich kunnen registreren, evenals welke documenten moeten worden aangeleverd.

De overheid volgt een tweesporenbeleid:

• Waar mogelijk worden concrete wijzigingen in het huidige ROPV voorbereid.
• Tegelijkertijd start de algehele, uitgebreide herziening van de ROP en ROPV.

Voor zowel tussentijdse wijzigingen als de algehele herziening worden conceptplannen ter consultatie beschikbaar gesteld aan het publiek (terinzagelegging). Bewoners, ondernemers en overige belanghebbenden kunnen vóór de definitieve besluitvorming formeel hun reactie geven (zienswijzen).

Voorafgaand aan de terinzagelegging vindt er een informatiebijeenkomst plaats waar toelichting wordt gegeven en vragen kunnen worden gesteld. Details over hoe en wanneer u kunt deelnemen, volgen op korte termijn.

De taskforce maakt binnenkort de officiële communicatiekanalen bekend waar u terecht kunt met uw vragen.