Dia Internacional di Mondi: Mondi y Innovacion

E file aki ta den archivo.

ORANJESTAD - Dia 21 di maart ta Dia Internacional di Mondi, un dia pa crea conscientisacion riba e importancia di tur tipo di mondi rond mundo. 

E tema pa 2024 ta “Mondi y Innovacion”. E tema di aña aki ta enfoca riba e rol crucial cu innovacion tin den maneho y conservacion di mondi. Tecnologia moderno por yuda nos monitor mondinan di manera mas eficiente, ta yuda detecta desaster di candela, combati practicanan di kitamento di mondi y ta desaroya metodonan sostenibel pa uzo di recursonan natural di mondinan.

Directie Natuur en Milieu (DNM) ta haci uzo di diferente ekipo innovativo manera tablet, drone,
telefon celular, foto camara cu GPS, y software ArcGis. ArcGIS ta un sistema di informacion
geografico (GIS) cu ta haci e maneho y analisis di data geografico posibel door di visualisa esaki
y pone riba mapa. Tur esakinan ta facilita e trabao necesario pa yuda sostene formulacion di
conseho y maneho cu ta aporta na conservacion y proteccion di nos naturalesa y medio
ambiente.

Nacionnan Uni (UN) ta observa e dia aki como ‘Internacional Forest Day’. Na Aruba nos conoce
un solo tipo di mondi, cu ta clasifica como ‘Tropical dry forest’. Esaki ta nifica cu nan ta
mondinan seco tropical cu scarcedad di awa. E matanan y e vegetacion cu ta presente na un
clima asina ta adapta bon na e realidad cu tin poco awa. Pa motibo di e condicionnan aki, e
ecosistemanan aki tin hopi especie endemico cu a adapta na extremonan asina. Esaki tambe ta
pone cu tin scarcedad na recursonan natural pa e bestianan. Mondi ta cas pa mayoria di e
biodiversidad terestre. Esakinan ta entre otro especienan manera parha, mamifero y otronan.

6 motibo pa duna mas balor na nos mondinan:

  1. Mondinan ta cubri 31% di superficie di tera na mundo;
  2. mondinan ta vital pa alcansa un sistema sostenibel di produccion di cuminda cu ta bindi agricultura;
  3. mondinan y sector di ‘forest’ ta genera trabao pa alrededor di 33 miyon hende;
  4. mondinan ta provee 75% di acceso na awa no contamina;
  5. mondinan ta warda y ta deposito di carbono. Mondinan ta contene mita di e cantidad global di carbono den suela y vegetacion. Mondinan ta recurso di palo sostenibel y ta mitiga cambio di clima;
  6. mondinan ta esencial pa conservacion di biodiversidad. E ta cas pa 85% di anfibionan, 75% especienan di parha y 68% di mamifero.

Nos futuro ta depende di preservacion y maneho sostenibel di e mondinan cu ta existi.
Mondinan ta fuente di bida, awa dushi, y aire limpi. Dia Internacional di Mondi ta un recordatorio di e necesidad pa nos innova y desaroya solucionnan nobo pa proteha y restaura nos patrimonio natural, nos mondinan.

DNM ta urgi cada un di nos pa tuma accion, aporta ysiña mas di con innovacion por contribui na un futuro mas sostenibel pa nos mondinan.

Dia Internacional di Mondi: Mondi y Innovacion